| آيتالله حاج سيد «مرتضی نجومی»، ساعاتی پيش در منزل شخصی خود واقع در كرمانشاه درگذشت. اين عالم بزرگ چند سال پيش به عنوان چهره ماندگار كشور در هنر خوشنويسی شناخته شد. استانداری كرمانشاه در پی ارتحال آيتالله «سيدمرتضی نجومی»، از امروز 25 آبانماه طی اطلاعيهای به مدت سه روز عزای عمومی در استان كرمانشاه اعلام كرد. در اين اطلاعيه آمده است: فردا سهشنبه 26 آبانماه سال جاری كليه ادارات، سازمانها، بانكها و مدارس سطح شهر كرمانشاه تعطيل است. يادآوری میشود، مراسم تشييع اين عالم ربانی فردا 26 آبانماه رأس ساعت 9 صبح از مقابل مسجد نواب كرمانشاه برگزار خواهد شد.
متن زير نگاهی است به زندگی آيتالله «سيدمرتضی نجومی»، برگرفته از كتاب «كيميای هستی» كه شامل زندگینامه اين شخصيت علمی و هنری است و به قلم خود ايشان نگاشته شده است. حضرت آيتالله حاج «سيدمرتضی نجومی» فرزند مرحوم آيتالله آقا «سيدمحمدجواد نجومی» فرزند آقا سيدميرزا اسماعيل نجومی، بنا به شجرهنامهای كه به خط اين بزرگوار در پشت نسخه بسيار نفيس نهجالبلاغه خطی مرقوم شده سلسله سيادت ايشان به امام همام سيدالساجدين و زينالعابدين حضرت علی ابن الحسين (ع) منتصب بود.
پدر و جد بزرگوارشان آقا سيدميرزا اسماعيل نجومی متولد كرمانشاه و از سادات بسيار جليلالقدر و از اتقيای زمان بودند كه طول عمر مباركشان را در شهر كرمانشاه سپری و ملاجاء و پناهی بودند برای دوستداران ائمه اطهار(ع)، درباره والده مكرمشان به بخشی از توضيحات استاد در اين باب در كتاب فوق بسنده میكنيم. «والده عفيفه و صالحه بنده كه به راستی نمونه سلامت نفس، ديانت، تقوی، دلسوزی، مهر و محبت بود فرزند مرحوم مغفور آيتالله شيخ مرتضی علمالهدی آل آقا بودند.» استاد برابر آنچه در اين كتاب قيد فرمودهاند به نقل از والد مكرمشان كه در پشت نسخه خطی كتاب عيناليقين فيض مرقوم داشتهاند در 23 جمادی الثانی 1346 مصادف با 5 آذر 1307 در كرمانشاه متولد شدند وليكن در شناسنامه، تاريخ تولدشان 26 بهمن 1307 قيد شده است. استاد در سال 1314 شمسی در دبستان هدايت كرمانشاه به تحصيل پرداخت سپس در سال 1321 و 1322 دوران اول و دوم دبيرستان را نيز گذراند و ضمن رها كردن تحصيل در مدارس دولتی به تحصيل دروس حوزوی پرداخت.
ايشان در بيان خاطرات اين بخش از زندگیشان اشاراتی به خاطرات شيرينی چون مراوده و رفت و آمد علمای بزرگ شيعه به منزل پدريشان و كسب فيض از حضور اين بزرگواران كرد. در زمانی كه هيچ مدرسه علوم دينی و هيچ طلبهای در كرمانشاه نبود، ايشان تحصيل علوم حوزوی را نزد پدرشان و ديگر اساتيد شهر آغاز كرد تا اينكه پس از گذشت چند ماهی از اين جريان، علمای كرمانشاه به امر حضرت آيتالله آقا سيد ابوالحسن اصفهانی حوزه علميه را در كرمانشاه پايهگذاری كرده و در مسجد حاج شهبازخان اولين مدرسه علوم دينی تشكيل شد. استاد در محضر اساتيدی چون آقا ميرزا ابراهيمپور معتمد، حاج سيد محمود معصومی لاری و حاج شيخ حسن حاج آخوند به تحصيل علوم دينی پايه پرداخت تا اينكه به جهت گذراندان دروس حوزوی و بهرهجستن از محضر اساتيد بزرگ شيعه دست به مهاجرت به عتبات عاليات عراق «كربلا و نجف» زد كه در كتاب كيميای سعادت تحت عنوان تعبير رويا و عزيمت به كوی دوست از اين اقدام ياد كرد.
استاد در بيان دليل عزيمت به عراق (شهر نجف اشرف) برای ادامه تحصيل در كتاب كيميای هستی چنين نوشت كه: «رفت و آمد علاقهمندان و همشهريان را به منزل والد و معاشر بيش از اندازه را بلائی برای ادامه تحصيل ديدم لذا تصميم به عزيمت به عتبات مقدسه و انتقال به حوزه نجف اشرف گرفتم.» ايشان در سال 1369 هجری قمری به شهر نجف اشرف رفت و در مدارس ذيل به تحصيل دروس حوزوی پرداخت و به درجه اجتهاد نائل آمد. در اين ايام استاد در درس خارج، استادان اعلمی چون حضرت آيتالله العظمی ميرزا محمد باقر زنجانی، آيتالله ميرزا عبدالهادی شيرازی، آيتالله حاج محسن حكيم و آيتالله العظمی حاج سيد محمود شاهرودی شركت كرد و اولين اجازه اجتهاد را از دستان مبارك حضرت آيتالله العظمی ميرزا محمدباقر زنجانی دريافت كرد.
بنا به آنچه در كتاب پر ارزش و با بركت زندگینامه ايشان قيد شده، استاد در سال 1334 با دختر يكی از علمای متقين نجف حضرت حجتالاسلام سيد عباس ناجی رحمتالله عليه كه اصالتاً اهل آذربايجان بودند ازدواج كرد و صاحب سه پسر و سه دختر و تعدادی نوه شد. در سال 1349 در پی اخراج ايرانيان مقيم عراق توسط بعثيون، استاد به كرمانشاه مراجعت و از آن پس عمر پربركت خويش را وقف و صرف مردم كرمانشاه كرد. استاد درباره فعاليتهای دوران انقلاب چنين نگاشت: «بعد از بازگشت از نجف اشرف تا شروع انقلاب مقدس اسلامی ديگر مجال نوشتن كتابی يا استنساخی پيدا نشد و به كارهای معمولی و وظايف مقرره روحانيت مشغول شديم. تا اوان انقلاب اسلامی كه جوانان عزيز و سرباخته، دستگاه تكثير و چاپ اعلاميهها را مخفيانه به منزل ما آوردند بهطوريكه خود روحانيونی كه كاملا در جريان انقلاب بودند نمیدانستند كه اعلاميهها كجا تكثير میشود، حتی گاهی جلسه آقايان علما منزل ما بود و در همان وقت جوانان عزيز در زير زمين مشغول تكثير و چاپ اعلاميهها با انشاء اين حقير بودند.»
در كوران درگيریهای انقلاب در 9 مهرماه 57 داماد استاد به نام شهيد صادق صابونپز در درگيری با عوامل رژيم شاه به شهادت رسيد و بهعنوان اولين شهيد انقلاب اسلامی در كرمانشاه تقديم به امام و انقلاب شد. در آثار به ثبت رسيده از ايشان میتوان به مجموعه عكسی از آثار خطی ايشان، چند رساله ارزشمند با عناوينی چون رساله بعد معنوی هنر خط، رسالة التصوير و التمثيل، رسالةالغناء، رسالة النجاسةالخمر، تفسير سورهی مؤمن و رسالهای در تعظيم شعائر اسلامی اشاره كرد، گرچه استاد در البته وی بسياری از آثار بزرگان را استنساخ كردهاند، از جمله آنها رياضالعلما ی مرحوم عبدالله افندی، رساله صحيحه از ميرزای زنجانی و چند اثر ديگر است.
ايشان از برترينهای هنر خوشنويسی جهان هستند كه تابلوهای زيبايشان هوش از سر هر صاحب ذوقی میبرد، استاد نزد خطاطان بزرگی همچون هاشم بغدادی و احمد نجفی به تمرين و ممارست پرداخت تا در انواع خطوط اسلامی استاد مسلم و در خط نسخ و ثلث يگانه و بیهمتا گشت و در تذهيب و تشعير و جليد و گل و بوتهسازی آثار جاودانهای پديد آورد. در سال 1398 هجری قمری مرحوم حاج ميرزا احمد معصومی زنجانی اجازهای عربی در عالم خط برای استاد نوشت و لوح تقدير در نخستين گردهمايی و جشنواره خوشنويسان جهان را كسب كرد و بهعنوان چهره ماندگار ايران در عالم هنر مورد تقدير قرار گرفت.
سيّد مرتضي نجومي فرزند علامه متقي سيد محمد جواد نجومي فرزند علامه متقي سيد ميرزا اسماعيل نجومي است.ستاره اي تابناك در فضل و كمال و فرهنگ و هنر و تقوي و معرفت است در اوايل جواني مورد توجه بزرگان و در حوزة مقدرسه در فضل و كمال انگشت نشان بود. به همين جهت علامه طهراني در كتاب طبقات اعلام الشيعه خود نام او را در شمار بزرگان شيعه آورد. با آنكه علامه طهراني در قله پير ي و كهن سال و علامه نجومي در عين جواني و فرق بين سن شريف آن دو بيش از پنجاه سال بود .
استاد علامه سيد مرتضي نجومي در كرمانشاه در 5 آذر ماه 1307 شمسي متولد گرديد. در كودكي به مدارس ابتدايي داخل و تا كلاس دوم دبيرستان خوانده سپس بيرون آمده در حوزه علميه كرمانشاه مشغول تحصيل علوم حوزوي گرديد. درسهاي سطح حوزه را نزد علماء شهر خود كرمانشاه به ويژه نزد والد متقي و متدين خود خواند. بيش از پنج سال دروس حوزوي را در كرمانشاه خواند و سپس عازم حوزة مقدسه نجف اشرف شد و دروس نهايي سطح رسائل و مكاسب و كفايه را نزد اساتيد برزگ آنجا با اتمام رساند و در درسهاي خارج فقه و اصول بزرگان نجف و آيات عظام آنجا امثال آقا ميرزا محمد باقر زنجاني از بزرگترين شاگردان ميرزا محمد حسين نائيني و آيت الله آقا سيد محمود شاهرودي و آيت اله آقا سيد محسن حكيم و آيت اله آقا سيد عبدالاعلي سبزواري و آيت الله خويي رضوان الله عليهم حاضر شد.
علاقه شديدي نسبت به آيت الله العظمي علامه متقي بزرگوار آقا ميرزا محمد باقر زنجاني پيدا نمود و لذا بيش از 17 سال به درس ايشان حضار شد و تقريرات درسي ايشان را نوشت. مرحوم علامه زنجاني هم تقريرات درسي او را مرتب مي خواند و بسيار علامه نجومي را دوست مي داشت. همانطور كه علامه نجومي هم بسيار آن مرحوم را دوست مي داشت و ميرزاي زنجاني اجازه اجتهاد را مي نوشت استاد علامه نجومي اجازات اجتهاد و نقل حديث نيز از آيات عظام ديگر دريافت نمود.
استاد نجومي كتابي در نهايت لطفات و شيريني در ترجمه و شرح حال خود به نام �كيمياي هستي� نوشته و در آن كتاب فهرستي از تأليفات و كتابات خود آورده است.
آن جناب از بزرگترين خطاطان كشورهاي اسلامي است و آوازة حسن خط او چنان در كشورهاي اسلامي پيچيد كه او را از قله هاي بلند فرهنگ و هنر شمردند. همانطور كه به دريافت جايزه ها و لوحهاي تقدير جهاني نائل آمد كه يكي از آنها لوح تقدير از دست رياست محترم جمهوري اسلامي ايران جناب آقاي هاشمي رفسنجاني و غير ايشان از وزراء و مسئولين و اخيراً به عنوان عضو پيوسته فرهنگستان هنر ايران و يكي از چهره هاي ماندگار در دنياي هنر و خوشنويسي انتخاب گرديد.
علامه نجومي كتابها و مقالات زيادي چه حوزوي و چه هنري نوشته است كه فهرست آنها از اين قرار است.
-
كيمياي هستي در شرح حال خودش
-
فيض قلم مجموعه مقالات فارسي ايشان
-
سحر مبين نمونه هايي از دست نوشته هاي هنري ايشان
-
تقريرات اصولي استادش ميرزاي زنجاني
-
تقريرات فقهي استادش ميرزاي زنجاني
-
رساله در غنا در كنگره شيخ انصاري
-
رسالة تصوير و تمثيل �مجسمه سازي و نقاشي� براي كنگره شيخ انصاري
-
رساله درنجاست خمر براي كنگره مقدس اردبيلي
-
رسالة تعظيم شعائر براي كنگرة فاضلين نراقيين
-
رساله درعنوان ماليات كه آيا از عناوين اوليه است يا ثانويه
-
رسالة بعد معنوي هنر خط
-
رسالة عرفان هنري انسان
-
المؤمن در تفسير سورة المؤمن
-
مجموعه اي بسيار لطيف كشكول مانند
-
مجموعة شعري از شعرهاي لطيف شاعران بنام هميشه بهار
خط زيباي استاد نجومي نيز سبب شد تا ايشان كتابهايي را براي خود استنساخ كند كه تا آن زمان چاپ نرسيده بود.
-
رياض العماء و حياض الفضلاء درد و مجلد بزرگ كه بيش از 1800 صفحه را در 110 روز بازنويسي كرد.
-
رسالة لانقاد از استادش ميرزاي زنجاني.
-
رسالة فروع علم اجمالي نيز از استادش ميرزاي رنجاني.
-
كتاب استخارات سيد بن طاوس.
-
بناه المقاله العلويه تأليف علامه جمال الدين ابن طاوس.
-
نشوه السلافه و محل الاضافه از علامه شيخ محمد علي خيقاني نجفي.
-
فصل القضاء دربارة كتاب فقه الرضا تأليف علامه سيد حسن صدر.
-
اجازه سيد صدر براي علامه طهراني صاحب الذّريعه.
-
تحفه الحكيم آيت الله العظمي حاج شيخ محمّد حسين اصفهاني (كمپاني)
-
رسالة معاد حاج شيخ محمد حسين اصفهاني مذكور.
-
رسالة بعد معنوي هنر خط در مجله سروش در شماره هاي 229 تا 234 و همين طور رساله عرفان هنري انسان در مجلة سروش و سه بار از طرف انتشارات سروش به چاپ رسيده است.
برای شادی روح آن مرحوم فاتحه ای قرائت کنید | 
شیوه اتصال دو حرفیهای شکلهای ع و غ و نمونه آثار استاد مهدی فلسفی 
صفحه اصلي
خوش آمديد ميهمان
آمار بازديد:
نويسندگان :
